CV a niepełnosprawność

Rysunek przedstawia dokumenty aplikacyjne, prawdopodobnie trzy CV.Wśród wielu pytań i wątpliwości, jakie pojawiają się, gdy osoba z niepełnosprawnością podejmuje decyzję o szukaniu miejsca pracy na otwartym rynku jest to, w jaki sposób przygotować swoje CV, a w szczególności czy, i jeśli tak, to jak pisać w nim o swojej niepełnosprawności.

Dzieje się tak nie bez przyczyny, bowiem przyznanie się do niepełnosprawności wciąż jeszcze może w wielu miejscach narazić osobę niepełnosprawną na dyskryminację.

Oczywiste jest to, że o przyjęciu do pracy decydować powinny kompetencje kandydata. Z tego względu wiele osób decyduje o nieujawnianiu tej informacji na poziomie składania dokumentów aplikacyjnych, a nawet w trakcie rozmów kwalifikacyjnych. Jest to najzupełniej uzasadnione w szczególności, gdy kandydat nie zamierza korzystać z przysługujących mu uprawnień. Trzeba jednak pamiętać, że gdy niepełnosprawność ogranicza możliwość pracy kandydata na danym stanowisku, to lekarz medycyny pracy zwróci na to uwagę przed zatrudnieniem. Natomiast, jeśli kandydat uznaje, że może i chce pracować w określonych warunkach, zaś z punktu widzenia medycznego przeciwwskazań nie ma, to można zwrócić się przy okazji badania przed przyjęciem do pracy, aby lekarz wystawił odpowiednie dokumenty. Dotyczy to w szczególności pracy w skróconym wymiarze 7 godzin oraz pracy zmianowej.

Przekazanie informacji o swojej niepełnosprawności już na etapie składania dokumentów aplikacyjnych może okazać się trafionym wyborem, gdy odpowiadamy na ogłoszenie firmy, która w klauzulach dodawanych do ogłoszeń o pracę wspomina o swoim zaangażowaniu w budowanie zespołów zróżnicowanych ze względu na rozmaite cechy.

Dla takich firm różnorodność w zespole jest ważna i dlatego informacja o niepełnosprawności nie będzie stanowiła bariery, lecz jedynie uruchomi procedury, które sprawią, że proces rekrutacji przebiegnie sprawniej. Dzięki temu już na bardzo wczesnym etapie kontaktu z kandydatem będą rozważane potencjalne możliwości wprowadzenia odpowiednich adaptacji. Bywają one potrzebne już w momencie testów sprawdzających. Brak takich adaptacji zmniejsza szanse na przykład osób z niepełnosprawnością ruchową czy wzrokową. Mając informację, można w ich przypadku zastosować specjalistyczne oprogramowanie, które standardowo nie jest potrzebne, zmodyfikować testy (jeśli sprawdzając zasadnicze umiejętności np. szybkość udzielania odpowiedzi, co na stanowisku pracy nie musi być kluczowe) albo zastosować inną specyficzną adaptację.

Podanie takiej informacji w firmie prowadzącej aktywne programy mające na celu zwiększenie obecności osób z niepełnosprawnościami w zespołach może także sprawić, że w przypadku, gdyby nie było możliwe zatrudnienie osoby na danym stanowisku w związku z ograniczeniami wynikającymi z niepełnosprawności (np. praca zmianowa), można dostać propozycję podjęcia pracy na innym wakującym stanowisku, które wymaga podobnych kwalifikacji, lecz nie niesie za sobą niemożliwych do spełnienia wymogów.

Osoby z niepełnosprawnościami wspominają niekiedy w swoich dokumentach o niepełnosprawności nie wprost. Na przykład nawiązują do swoich zainteresowań, które sugerują rodzaj trudności np. aktywne uprawianie koszykówki na wózkach. W firmie gotowej do podjęcia tego typu wyzwań osoba uważnie czytająca dokumenty dostrzeże tę informację i kontaktując się z kandydatem zapyta o potrzebne adaptacje w czasie spotkania.
Decyzja o tym, czy zawrzeć tę informację zależy więc od bardzo wielu czynników i w różnych miejscach może być zarówno utrudnieniem, jak i dodatkową szansą. Zawsze jednak to kompetencje – wiedza, umiejętność i gotowość do podejmowania nowych wyzwań będzie dla pracodawcy najważniejszym argumentem do zatrudnienia danego kandydata.

Jeśli pomimo powyższych wskazówek, nadal masz wątpliwości, czy ujawniać swoją niepełnosprawność w CV, przede wszystkim wybierz firmę, która deklaruje posiadanie polityki różnorodności i włączenia społecznego (ang. Diversity and Inclusion), ponieważ masz wtedy niemal pewność, że rekruterzy nie wystraszą się tej informacji na poziomie przeglądania twoich dokumentów, lecz będą się zastanawiać, na jakim stanowisku i z jakimi adaptacjami mogą wykorzystać twój potencjał. Pracuj nad rozwojem tego potencjału już teraz pamiętając, że formułowanie swoich umiejętności do CV to ukoronowanie tej pracy, to wtedy sprzedajesz przyszłemu pracodawcy wszystkie swoje osiągnięcia. Nie pozwól, aby był to produkt bez pokrycia i wpisuj do CV informacje zgodne z rzeczywistością. Raczej prędzej niż później pracodawca i tak się zorientuje, co potrafisz, a czego musisz się jeszcze nauczyć. Zgodne ze stanem faktycznym informacje w CV wzmacniają więc tylko twoją wiarygodność jako pracownika.

Jeśli zdecydujesz się podać w CV informację o niepełnosprawności, nie czyń z niej cechy do podziwiania, nie eksponuj jej nadmiernie. To informacja jak każda inna i nie powinna komunikować pracodawcy, że koncentrujesz się tylko na tym. W czasie rozmowy kwalifikacyjnej odnieś się konkretnie do swoich potrzeb wynikających z niepełnosprawności i zanim poprosisz o zakup, czy zainstalowanie drogich rozwiązań, upewnij się, czy na pewno oferowane stanowisko pracy ich wymaga, albo czy muszą być od razu kupione i wdrożone. Jeśli tak, nie wahaj się o nie poprosić, a jeśli coś może poczekać lub nie jest konieczne, zrezygnuj z prośby o takie rozwiązanie lub urządzenie. Pamiętaj, że masz prawo do racjonalnych adaptacji miejsca pracy i odpowiedzialność za ich dobór w taki sposób, aby były tak właśnie ocenione, spoczywa także na tobie. Wiedz, że racjonalna adaptacja nie powinna obciążać pracodawcy nadmiernie i weź za ten proces współodpowiedzialność. Z pewnością zostanie to docenione, a jeśli nie, poszukasz sobie innego, lepszego miejsca pracy, zdobywając kolejne, cenne doświadczenia na swojej drodze zawodowej.